Zbiornik na szambo (profesjonalnie nazywany zbiornikiem bezodpływowym na nieczystości ciekłe) to szczelny, zakopany pod ziemią pojemnik, służący do gromadzenia ścieków bytowych z domu jednorodzinnego. Stosuje się go w sytuacjach, gdy działka nie ma technicznej możliwości podłączenia do gminnej sieci kanalizacyjnej. W przeciwieństwie do oczyszczalni, szambo nie przetwarza ani nie rozsącza ścieków do gruntu. Działa wyłącznie jak bufor magazynowy, co oznacza, że po jego zapełnieniu (zazwyczaj co 3-4 tygodnie) cała zawartość musi zostać wypompowana i legalnie wywieziona do zlewni przez licencjonowany wóz asenizacyjny (szambiarkę). Najważniejszym wymogiem prawnym i technologicznym dla szamba jest jego absolutna, 100% szczelność, która chroni wody gruntowe i środowisko przed skażeniem biologicznym.
Choć przydomowe oczyszczalnie ścieków są tańsze w eksploatacji, polskie prawo budowlane i warunki geologiczne często bezwzględnie wymuszają na inwestorze montaż tradycyjnego szamba.
Zdecydujesz się na zbiornik bezodpływowy, gdy:
Prawo rygorystycznie określa odległości od granic działki, okien i studni. Oczyszczalnia z drenażem wymaga kilkudziesięciu metrów kwadratowych wolnego miejsca, szambo zmieści się niemal na każdym "skrawku" ziemi.
Jeśli po wykopaniu dołka woda od razu podchodzi do góry, lub grunt to nieprzepuszczalna glina, rozsączanie oczyszczonych ścieków jest niemożliwe. Szambo betonowe jest w takich warunkach idealne.
Wiele gmin (szczególnie na terenach ochrony wód, w pobliżu jezior czy rezerwatów) prawnie zakazuje budowy oczyszczalni, dopuszczając wyłącznie szczelne zbiorniki.
Zakup i wkopanie gotowego szamba betonowego to koszt zaledwie kilku tysięcy złotych, co jest wydatkiem nawet 3-4 krotnie niższym niż instalacja zaawansowanej oczyszczalni biologicznej.
Rynek zdominowany jest przez dwa materiały. Twój wybór zależy w dużej mierze od tego, czy na działkę wjedzie ciężki sprzęt, oraz jaki masz poziom wód gruntowych.
| Cecha Zbiornika | Szambo Betonowe | Szambo Plastikowe (PE / HDPE) |
|---|---|---|
| Waga i Stabilność | Gigantyczna (nawet 4-5 ton). Odporne na wypychanie przez wody gruntowe. | Bardzo lekkie (ok. 150-300 kg). Może zostać wyparte (wypchnięte na powierzchnię) przez wodę! |
| Trwałość i Szczelność | Wymaga profesjonalnego klejenia (np. pianą montażową) na łączeniu z pokrywą. Podatne na korozję siarkową po latach. | Absolutnie 100% szczelne. Odlewane w jednym kawałku. Brak korozji chemicznej. |
| Dostawa i Montaż | Wymaga wjazdu pod sam wykop ciężarówki z potężnym dźwigiem HDS. | Bardzo łatwe. Dwie osoby mogą zrzucić zbiornik z przyczepki i umieścić w wykopie. |
| Cena zakupu | Niska (zbiornik 10m3 to często ułamek ceny plastiku). | Wysoka (materiał i technologia formowania są znacznie droższe). |
Wkopanie szamba to precyzyjna operacja logistyczna. Dźwig HDS musi zgrać się w czasie z pracą koparki, bo zbiornika ważącego 5 ton nie da się przesunąć po fakcie.
Koparka wykonuje dół na głębokość ustaloną przez rzędną rury kanalizacyjnej wychodzącej z domu. Wykop musi być o ok. 50 cm szerszy niż sam zbiornik z każdej strony, aby ekipa mogła bezpiecznie zejść i uszczelnić krawędzie.
Na dnie wykopu nie układa się betonu! Wysypuje się tam warstwę ok. 10 cm drobnego piasku lub żwiru i dokładnie ją poziomuje.
Dźwig opuszcza główną wannę (dół zbiornika). Na tym etapie precyzyjnie sprawdza się jego wypoziomowanie.
Na górny rant zbiornika nakłada się obficie specjalną, odporną na chemię piankę montażową lub zaprawę wodoszczelną (z dodatkiem szkła wodnego). Następnie dźwig nakłada ciężką, betonową pokrywę, która pod własnym ciężarem dociska i uszczelnia spoinę.
Na otworze rewizyjnym montuje się tzw. kominek i przykrywa żeliwnym lub betonowym włazem. Dopiero po upewnieniu się, że kleje związały, wykop jest zasypywany ziemią.
